Vlaams opleidingsverlof: wijzigingen schooljaar 2026-2027

Werkgevers, werknemers én opleidingsverstrekkers worden strenger gecontroleerd en gesanctioneerd:

- Werkgever

Je kan een terugbetaling krijgen van de Vlaamse overheid van de lonen en de sociale bijdragen tijdens de uren VOV en je kan een compensatie krijgen voor het productiviteitsverlies tijdens die uren. De Vlaamse Regering kan de terugbetaling wel beperken tot een forfaitair bedrag.

Leef je de regelgeving niet na, dan kan de terugbetaling worden geschorst en kan er een uitsluiting van 24 maanden volgen. Gebeurt dat binnen de 5 jaar opnieuw, dan kan de uitsluiting verdubbeld worden. Je werknemers behouden dan wel hun recht op VOV.

- Werknemer

Je werknemer mag op dit moment twee keer dezelfde opleiding of hetzelfde opleidingsjaar volgen.

Vanaf het schooljaar 2026-2027 mag je werknemer dezelfde opleiding of hetzelfde opleidingsjaar nog maar één keer volgen met toepassing van het VOV, behalve als het certificaat niet werd behaald omwille van overmacht. De Vlaamse Regering kan de gevallen van overmacht specifiëren en een procedure bepalen.

- Opleidingsverstrekkers

Arbeidsmarktgerichte opleidingen die voldoen aan de voorwaarden, worden geregistreerd in een opleidingsdatabank. Voldoet een opleidingsverstrekker bij herhaling niet aan de administratieve verplichtingen? Dan wordt de verstrekker tijdelijk uit de databank verwijderd. Dat betekent dat deze opleidingen het eerstvolgende schooljaar niet in aanmerking komen voor VOV. De opleidingsverstrekker kan dat schooljaar ook geen nieuwe opleidingen registreren in de databank.

We wachten nog op een uitvoeringsbesluit waarin de sancties verder uitgewerkt worden.

- Arbeidsmarktgerichte opleidingen

Arbeidsmarktgerichte opleidingen moeten aan een aantal voorwaarden voldoen om recht te geven op Vlaams opleidingsverlof.

De Vlaamse regering legt nu de nadruk op opleidingen die de productiviteit verhogen, de competenties van werknemers versterken en knelpunten op de arbeidsmarkt wegwerken.

Voortaan komen alleen nog de volgende opleidingen in aanmerking voor het VOV:

• opleidingen basisgeletterdheid, rekenvaardigheid, digitale basisvaardigheden, mediawijsheid en Nederlands voor anderstaligen;
• taalopleidingen Nederlands, Frans, Duits of Engels, maar alleen tot en met niveau B1 en alleen als er extern toezicht is op de kwaliteit van de opleiding;
• opleidingen die toegang geven tot minstens één knelpuntberoep op de meest recente lijst van de VDAB;
• opleidingen gericht op de klimaat, energie of digitale transitie, of die focussen op technologische, technische, exact-wetenschappelijke of wiskundige kennis (de zogenaamde STEM opleidingen);
• opleidingen die inspelen op toekomstige competentietekorten;
• mentoropleidingen;
• opleidingen voor sociaal overleg op organisatieniveau;
• trajecten die leiden tot een eerste diploma secundair onderwijs.

Het criterium “algemene arbeidsmarktcompetenties” verdwijnt dus. Hierdoor verdwijnen verschillende opleidingen uit de databank. Startte je werknemer een meerjarige opleiding en wordt deze opleiding geschrapt? Dan kan je werknemer de opleiding wel nog afmaken met VOV.

Deze aanpassingen zouden al in werking moeten treden op 1 juli 2026, zodat de opleidingsdatabank is bijgewerkt op 1 september 2026.

- Bedrijfsinterne opleidingen

Aanvraag

Sinds 1 september 2025 is een positief preadvies over de arbeidsmarktgerichtheid van een bedrijfsinterne opleiding al een vereiste om in aanmerking te komen voor VOV. Een bedrijfsinterne opleiding is een opleiding die je organiseert voor je werknemers en die van belang zijn voor het functioneren van je organisatie.

Je vraagt dit aan via een elektronisch formulier bij het departement WEWIS. Deed je geen aanvraag maar heeft het departement vermoedens dat de opleiding bedrijfsintern is? Dan kan het departement bijkomende informatie bij jou opvragen om het preadvies alsnog op te maken. Je kan er ook voor kiezen om het preadvies pas aan te vragen op het moment van de terugbetalingsaanvraag.

Voorwaarden

Een opleiding is een bedrijfsinterne opleiding als ze aan minstens één van de volgende voorwaarden voldoet:

• de opleiding is er alleen voor werknemers met een bepaald functieprofiel in dezelfde onderneming of organisatie;
• de opleiding is uitsluitend gericht op de huidige functie van je werknemer in je organisatie en niet op een functie die onder invloed van een grondig wijzigende omgeving sterk aan het veranderen is;
• de opleiding wordt gegeven door een instructeur, een opleider of een begeleider. Deze moet als werknemer of gelijkgestelde onder het werkgeversgezag staan van dezelfde werkgever als de werknemer die de opleiding volgt (of van de gebruiker, als de werknemer die de opleiding volgt, een uitzendkracht is).

- Werkplekleren

Werkplekleren gaat over beroepsspecifieke competenties aanleren en toepassen in een reële arbeidsomgeving.

Om als werkplekleren in aanmerking te komen voor het VOV, moeten volgende voorwaarden voldaan zijn:

1. De opleiding bestaat uit een deel theorie die gevolgd wordt in een opleidingsomgeving, en een deel werkplekleren waarbij de aangeleerde theorie toegepast wordt in de reële arbeidsomgeving. Het aandeel werkplekleren in de opleiding bedraagt maximaal 80%.
2. Je werknemer voert de toegewezen werkzaamheden zelfstandig uit, en kan een aangewezen collega raadplegen die op afroep beschikbaar is voorondersteuning.
3. Er is een werkplekbegeleider aangesteld die je werknemer op afgesproken tijden begeleiding en advies biedt en die de werknemer opvolgt aan de hand van een schriftelijk verslag. De werknemer weet wie de werkplekbegeleider is en wat de verantwoordelijkheden van de begeleider zijn.
4. Er is een opleidingsplan dat op geregelde tijdstippen wordt opgevolgd.
5. Volgt een werknemer een opleiding met werkplekleren bij een andere werkgever? Dan mogen de werknemer ende eigen werkgever niet vergoed worden voor de gepresteerde arbeid.

- Uitgesloten opleidingen

Volgende opleidingen worden expliciet uitgesloten van het VOV:

• Opleidingen die je werknemer nodig heeft om het werk uit te voeren waarvoor hij of zij is aangeworven, als je die opleiding wettelijk of op basis van een cao ten laste moet nemen;
• Noodzakelijke aanpassingsopleidingen voor de huidige functie. Er is wel een uitzondering mogelijk tijdens de eerste zes maanden na de aanwerving, als je werknemer bij de start nog niet over alle noodzakelijke competenties beschikt.

- Hoger forfait

Het forfaitair bedrag dat je terugbetaald krijgt voor de uren opleidingsverlof stijgt. Dit loonforfait werd voor het schooljaar 2025 – 2026 verlaagd naar 14,91 euro per uur. Vanaf het schooljaar 2026-2027 krijg je per gevolgd uur VOV 24,50 euro terugbetaald.

De terugbetaling van het VOV wordt toegekend voor de uren waarop je werknemer recht heeft. De huidige voorwaarde voor betaling van het “nauwgezet volgen” wordt geschrapt.

Let wel: heb je een werknemer die halftijds werkt volgens een vast uurrooster, en neemt die werknemer opleidingsuren op? Dan moeten de opleidingsuren samenvallen met een werkdag volgens het rooster om de uren VOV terugbetaald te krijgen. Deze voorwaarde bestond al, maar geldt nu ook voor je werknemers die alleen in het weekend werken.

- Gemeenschappelijk initiatiefrecht

Sinds het schooljaar 2021-2022 geldt er een gemeenschappelijk initiatiefrecht. 

Stel je een opleiding voor aan een werknemer, die al Vlaams opleidingsverlof opneemt voor een zelfgekozen opleiding? En gaat je werknemer hierop in? Dan verhoogt het persoonlijk maximum voor Vlaams opleidingsverlof van je werknemer naar 250 uur.

De Vlaamse Regering verlengde deze tijdelijke maatregel al verschillende keren en wordt nu definitief opgenomen in de regelgeving.

Vraag je een terugbetaling aan, dan moet je voortaan ook aangeven op wiens initiatief het VOV werd aangevraagd.

- Soepelere tewerkstellingsvoorwaarde

Werknemers komen opnieuw in aanmerking voor VOV als ze minstens 50% tewerkgesteld zijn van een voltijds uurrooster.

In het huidig schooljaar 2025-2026 moest een werknemer minstens 80 % tewerkgesteld zijn én gemiddeld minstens 28 uur per week werken.

Voor deeltijdse werknemers wordt het maximumaantal uren VOV pro rata toegekend, in verhouding tot hun contractuele arbeidsduur.

- Aanwezigheidsbeleid

Voor opleidingen waarbij je werknemer regelmatig aanwezig moet zijn, krijgt je werknemer VOV voor de effectief gevolgde uren. Dit is nieuw voor de opleidingen uit het volwassenenonderwijs en de EVC (Erkennen van Verworven Competenties) en examencommissie.

Examens afleggen voor de examencommissie secundair onderwijs en basisonderwijs zal recht geven op 16 uur VOV in plaats van 8 uur.

• Decreet van 8 mei 2026 tot wijziging van het Gerechtelijk Wetboek en de herstelwet van 22 januari 1985 houdende sociale bepalingen, wat betreft het Vlaams opleidingsverlof (1), Belgisch Staatsblad 29 mei 2026.
• Ontwerp van besluit van de Vlaamse Regering tot wijziging van het besluit van de Vlaamse Regering van 21 december 2018 tot uitvoering van afdeling 6 – toekenning van betaald educatief verlof in het kader van voortdurende vorming van de werknemers – van hoofdstuk IV van de herstelwet van 22 januari 1985 houdende sociale bepalingen en tot wijziging van artikel 4 van het besluit van de Vlaamse Regering van 17 mei 2013 betreffende de loopbaanbegeleiding, wat betreft de hervorming van het Vlaams opleidingsverlof.
• Programmadecreet van 20 december 2024 bij de begroting 2025.