Mantelzorgverlof: alles wat je moet weten als werkgever
Het mantelzorgverlof is een specifieke vorm van thematisch verlof. In dit artikel zetten we alle voorwaarden en modaliteiten op een rijtje. Vanaf 1 juli 2026 veranderen er ook bepaalde regels. Onderaan deze pagina vind je alles netjes op een rijtje gezet in een handig schema.
Wijzigingen voor aanvragen vanaf 1 juli 2026
Er zijn wijzigingen in verband met de erkenning van de mantelzorger (je werknemer):
- Voortaan is de erkenning geldig voor twee jaar. Tot 30 juni 2026 is dit nog één jaar.
- Ook de verlenging van de erkenning bedraagt twee jaar. Tot 30 juni 2026 is dit één jaar.
Daarnaast kan een zorgbehoevende die gedeeltelijk in een residentiële instelling verblijft (dag- of nachtopvang), voortaan ook recht geven op verlof voor de mantelzorger. Ten minste, als de zorgverkrijger minder dan één dag per week of 30 dagen per jaar in die instelling verblijft.
Nieuw is ook de langere maximumduur per zorgbehoevende, en ook een langere maximumduur tijdens de loopbaan van de werknemer bij 1/5de opname van dit thematisch verlof.
Tenslotte is er de mogelijkheid voor de werknemer om bij volledige of halftijdse onderbreking de opname van het mantelzorgverlof voor een kortere periode aan te vragen (minimum 1 week). Dit kan alleen als je hier uitdrukkelijk mee instemt.
Wie kan mantelzorgverlof aanvragen?
- Een mantelzorger is iemand die een zorgbehoevende persoon voortdurend of regelmatig helpt of ondersteunt.
- De hulp mag niet kaderen binnen een beroepsactiviteit en moet in samenwerking gebeuren met een professionele zorgverstrekker, zoals bijvoorbeeld thuisverpleging.
- De mantelzorger moet daadwerkelijk in België verblijven en ingeschreven zijn in het bevolkings- of vreemdelingenregister.
Wil jouw medewerker mantelzorgverlof opnemen, dan is een specifieke erkenning nodig, zoals geregeld in het Koninklijk besluit van 16 juni 2020.
Je medewerker vraagt deze erkenning aan bij het ziekenfonds door middel van een verklaring op eer. De erkenning blijft 2 jaar geldig.
Voor meer informatie over de erkenning als mantelzorger kan je terecht bij de Federale Overheidsdienst Sociale Zekerheid en bij het ziekenfonds.
Er geldt voor dit thematisch verlof geen anciënniteitsvoorwaarde. Dit betekent dat ook een werknemer die nog maar net bij jou aan het werk is in aanmerking komt voor mantelzorgverlof.
Voor wie kan de werknemer mantelzorgverlof aanvragen?
- In tegenstelling tot het verlof om medische bijstand, moet de zorgbehoevende persoon geen familielid zijn van de werknemer. De voorwaarde is dat de werknemer met de geholpen persoon een vertrouwensrelatie of een nauwe, affectieve of geografische relatie heeft opgebouwd.
- Het moet gaan om iemand die door zijn of haar hoge leeftijd, gezondheidstoestand of handicap kwetsbaar is en zich in een afhankelijkheidssituatie bevindt.
- De persoon in kwestie moet in België zijn of haar hoofdverblijfplaats hebben.
Voor alles wat te maken heeft met de specifieke voorwaarden voor een erkenning als geholpen persoon verwijzen we je ook graag door naar de FOD Sociale Zekerheid en het ziekenfonds.
Hoe lang kan het mantelzorgverlof duren?
Een voltijdse werknemer kan per zorgbehoevende persoon mantelzorgverlof opnemen onder de vorm van:
- een volledige schorsing van prestaties:
- gedurende maximum 6 maanden (bij aanvragen tot 30 juni 2026: maximum 3 maand per zorgbehoevende)
- op te nemen per maand (of een veelvoud hiervan), of bij aanvragen vanaf 1 juli 2026 ook per week (of een veelvoud hiervan). Bij opname per week is je toestemming als werkgever nodig.
- vermindering van prestaties tot de helft:
- gedurende maximum 12 maanden (bij aanvragen tot 30 juni 2026: maximum 6 maanden per zorgbehoevende)
- op te nemen per 2 maanden (of een veelvoud hiervan), of vanaf 1 juli 2026 ook per week (of een veelvoud hiervan). Bij opname per week is je toestemming als werkgever nodig.
- vermindering van prestaties tot 1/5de:
- gedurende maximum 30 maanden (bij aanvragen tot 30 juni 2026: maximum 12 maanden per zorgbehoevende)
- op te nemen per 2 maanden (of een veelvoud hiervan)
Deeltijdse werknemers kunnen hun arbeidsovereenkomst enkel volledig schorsen.
Je voltijdse werknemer kan de verschillende vormen van verlof combineren voor zover de duur het equivalent van 6 maanden volledige onderbreking (bij aanvragen tot 30 juni 2026 : 3 maanden) niet overschrijdt.
Voor aanvragen vanaf 1 juli 2026 wordt de maximale duur van het mantelzorgverlof per zorgbehoevende opgetrokken, waardoor deze gelijk is aan het totale maximum over de volledige loopbaan.
Denk eraan: Bij vermindering van prestaties sluit je met de werknemer een bijlage bij de arbeidsovereenkomst voor de duur van het mantelzorgverlof.
Hoe zit het met de uitkering van de RVA?
De werknemer die mantelzorgverlof opneemt, heeft recht op een uitkering van de RVA.
De hoogte van de uitkering is gelijk aan de uitkering voor het verlof om medische bijstand.
Sommige gemeenten betalen ook een mantelzorgpremie. Deze kan worden gecumuleerd met de uitkering van de RVA.
Hoe vraagt je werknemer het mantelzorgverlof aan?
- De werknemer die mantelzorgverlof wenst op te nemen brengt jou daar minstens 7 dagen voor de start schriftelijk (of via het sociale zekerheidsportaal, wanneer je deze mogelijkheid als werkgever hebt geactiveerd) op de hoogte, met vermelding van de periode en de vorm, en bezorgt het bewijs van de erkenning als mantelzorger.
- Als werkgever initialiseer je de RVA-aanvraag via het online platform https/www.rva.be/breakatwork (op dezelfde manier als voor andere vormen van thematisch verlof en tijdskrediet).
Schematisch overzicht mantelzorgverlof
| Voorwaarde en duur | 100 % onderbreking | 50% onderbreking | 20% onderbreking |
|---|---|---|---|
|
Anciënniteitsvoorwaarde
|
geen
|
geen
|
geen
|
|
Tewerkstellingsvoorwaarde
|
geen
|
voltijds
|
voltijds
|
|
Maximumduur per zorgbehoevende en tijdens loopbaan per zorgbehoevende (aanvragen tot 30/06/2026)
|
6 maand
3 maand |
12 maand
6 maand |
30 maand
12 maand |
|
Minimumduur (per aanvraag)
|
1 maand
(of veelvoud) 1 week (of veelvoud)* |
2 maand
(of veelvoud) 1 week (of veelvoud)* |
2 maand
(of veelvoud) |
|
*specifiek voor 1 week (of veelvoud) en alleen voor aanvragen vanaf 01/07/2026
|
mits toestemming
werkgever |
mits toestemming
werkgever |
|
Bronnen
- Koninklijk besluit van 20 juli 2021 houdende uitvoering van artikel 100ter, § 3, tweede lid, van de herstelwet van 22 januari 1985 houdende sociale bepalingen, B.S. 20 augustus 2021
- Wet van 17 mei 2019 tot erkenning van de mantelzorgers
- Koninklijk besluit van 16 juni 2020 tot uitvoering van de wet van 12 mei 2014 betreffende de erkenning van de mantelzorger en de toekenning van sociale rechten aan de mantelzorger
- Wet van 22 maart 2026 houdende diverse maatregelen ten gunste van de mantelzorgers, Belgisch Staatsblad 1 april 2026., Belgisch Staatsblad 1 april 2026.
Anderen lazen ook dit:
Arbeidspotentieel inschatten: hoe pak je dat aan?
Vanaf 2026 ben je verplicht om het arbeidspotentieel van je arbeidsongeschikte werknemer te laten inschatten. Maar wat betekent dat precies? En hoe pak je dat aan? We leggen het je stap voor stap uit.
Deadline: collectieve planning van feestdagen en vervangingsdagen
Sommige feestdagen vallen op een zondag of een andere inactiviteitsdag in de organisatie (zoals een zaterdag). Als werkgever moet je die feestdagen vervangen door een andere dag in hetzelfde jaar. Dat kun je op verschillende manieren regelen. We vertellen je hoe dat in z'n werk gaat.
Komaf maken met jouw kopzorgen rond het inzetten van personeel?
Doe net als +900 socioculturele collega-organisaties, en sluit je vandaag nog aan bij Sociare!